• Kılıçdaroğlu: Asıl muhafazakâr biziz yıllarca değişmemek için direndik

    Genel Başkanı , partisine mesafeli muhafazakâr kesimlerle düzenli yaptıkları toplantıları anlatırken, “Bazen kendilerine takılıyorum; siz kendinize muhafazakâr diyorsunuz ama muhafazakâr değilsiniz. Asıl muhafazakâr biziz, yıllar yılı değişmemek için direndik’ diyorum” açıklamasını yaptı.

    Kılıçdaroğlu; T24 Genel Yayın Yönetmeni Doğan Akın ile T24 yazarları Hasan Cemal, Murat Belge, Yalçın Doğan, Aydın Engin, Fikret Bila, Şirin Payzın, Tayfun Atay, Soli Özel ve Murat Sabuncu’nun gündemdeki konulara ilişkin sorularını yanıtladı.

    CHP lideri Kılıçdaroğlu, Türkiye’nin içinde bulunduğu sıkıntılara karşı tavır konusunda bir işveren örgütü eleştirilecekse, bu örgütün TÜSİAD’dan önce Türkiye Odalar ve Odalar Birliği (TOBB) olduğunu vurguladı. “Yassıada’yı TOBB’a yaptırdılar. Kimse sormuyor orada ne oluyor, TOBB ne kadar kaynak harcıyor, kimin kaynağını harcıyor? TOBB acaba toplanan paraların nereye gittiğini, Yassıada’ya harcanan paraları kendi üyelerine anlatabildi mi” diye sordu.

    Kılıçdaroğlu TOBB’un yanı sıra Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu’nu da (TESK) eleştirirken, “İkisinin de demokrasiye bağlılıkları konusunda endişelerim var. İki kurum da Erdoğan’a bağlanmış durumdalar” dedi. CHP lideri, MÜSİAD ve Hak-İş’e de, “Kardeşim sen bu ülkede yaşamıyor musun” diye tepki gösterdi. Kılıçdaroğlu’nun, T24 yazarlarının sorularını yanıtlarken yaptığı açıklamalar özetle şöyle:

    “Yarın seçim olsa her yönüyle girecek şekilde sandığa hazırız. Çalışmalarımız her boyutta detaylı olarak sürüyor. Muhafazakâr dünya ile 30-35 kişilik gruplar halinde sürekli toplantılar yapıyoruz. Bu toplantılar 3-3,5 saat kadar sürüyor. 30-35 kişi ile sınırlı tutmamızın sebebi katılımcıların bize kafalarındaki soruları sormaları, bizim cevap vermemiz. Tabii biz de onlara soruyoruz: Niye bize oy vermiyorsunuz?”

    “Bu toplantılara ilgili milletvekillerimiz gittiğimiz bölgenin bakkalı, esnafı yörenin kanaat önderleri katılıyor ve herkes çok memnun ayrılıyor. Bu çalışmaların bir mitingden çok daha etkili ve yararlı olduğunu düşünüyorum. Diyoruz ki ‘Bizi muhafazakâr dünyanın kanaat önderleriyle buluşturun. CHP’yi rahatlıkla eleştirecekleri, niye oy vermediklerini anlatacakları toplantılar olsun.’

    CHP’YE SIFIR OY ÇIKAN KÖYLERİN MUHTARLARIYLA BULUŞTUK

    “Mesela bu toplantılardan birini Aksaray’da yaptık. Evlere Kuran okumaya giden vaizelerle de toplantı yaptık. Ayrıca mesela CHP’ye sıfır oy çıkan köylerin muhtarlarıyla buluştuk, Aksaray’da 290 küsur muhtar geldi toplantımıza.”

    “Bu toplantılardan önce 4-5 kişilik bir milletvekili grubunu toplantı yapacağımız yöreye gönderiyoruz. O milletvekili arkadaşlarımız bölgenin kanaat önderleri, esnafları, gençleriyle sohbetler yapıyorlar. Aradan bir süre geçtikten sonra o milletvekillerimiz yine aynı bölgeye gidip bu sohbetleri sürdürüyorlar. Sonra diyorlar ki ‘Genel Başkanımızı da çağıralım, bu düşüncelerinizi ona da anlatın.’ Sonra biz de gidiyoruz, bakıyorlar ki bu CHP’liler konuşulabilir insanlar.”

    “Bu programda başta Ankara-İstanbul olmak üzere 14 ile ağırlık veriyoruz. Mersin’de, Toroslar’da yörüklerle de toplantı yapıyoruz. Onlar da CHP’ye mesafeli, MHP’ye daha yakın gruplar. Neden CHP’ye oy vermiyorlar, bunu konuşuyoruz.”

    “Bu sorumuzun cevaplarında ağırlık kazanan nokta şurada: CHP’liler bize biraz tepeden bakıyorlar. ‘Bizi de dinleyin’ diyorlar, kendilerini kulak verilmesini bekliyorlar.”

    “Enflasyon ve diğer ekonomik göstergelerdeki kötüleşmeye rağmen AKP’ye niye oy verildiği sorusuna karşılık, ekonomik gerileme oldukça AKP’den uzaklaşma gözlemliyoruz. Gelir düzeyi yükseliyorsa, işleri yolundaysa bir şey değişmesin, devam etsin diye oy veriyor. Ancak ekonomide bir duraksama yaşanıyorsa, gelir azalıyorsa, o zaman -biraz mesafeli olmasına rağmen- bize bakmaya başlıyor. Bu durumu örneğin Aksaray’da açıkça gözlemledik.”

    “Bizim geçmişte ekonomiyi yönetme de iyi bir sınav vermediğimiz de bir gerçek. Ama şimdi AKP kadrolarını en az üç kez katlayacak bir kadroyla Türkiye’yi yönetmeye hazırız, Türkiye’yi yönetecek güçlü, donanımlı ekiplere sahibiz.”

    MERKEZ BANKASI’NIN DİNİ NEDİR?

    “Din elbette önemli bir faktör. Seçimlerden çok önce CHP’ye sıfır oy çıkan köylerde, ağırlığı Karadeniz Bölgesi’ne vererek muhtarlarla toplantılar yaptık. CHP’nin dine mesafeli olduğu, inançlarla sorunlu olduğu gibi kanaatlerini dile getirdiler. Vaizelerle yaptığımız toplantıda, biri soru soracak ama soramıyor. Biz ‘CHP dinsiz’ önyargısını hatırlatınca ‘Tam onu soracaktım’ dedi (gülüyor). O vaizeye dedim ki, Merkez Bankası’nın dini nedir? Yanıt vermedi. Kurumların dini olmaz, olamaz. Din Allah ile insan arasında. Ama diğer yandan bu ülkede Diyanet İşleri Başkanlığı’nı CHP kurdu, Kuranı Kerim’in Türkçe mealini Atatürk, Elmalılı Hamdi Yazır Hoca’ya yaptırdı.”

    “Saadet Partisi ve İyi Parti ile yaptığımız ittifaklar da CHP’ye karşı önyargıların önemli ölçüde kırılmasını sağladı. Muhafazakâr kesimlerle yaptığımız toplantılarda bazen kendilerine takılıyorum, ‘Siz kendinize muhafazakâr diyorsunuz ama muhafazakâr değilsiniz. Asıl muhafazakâr biziz, yıllar yılı değişmemek için direndik.’ (Gülüyor)

    “Zaman içinde demokrasi için kurduğumuz ittifakın büyüyeceği kanısındayım. Bugün Türkiye’de bizce sağ-sol siyaseti yok. Demokrasiden yana olanlar-demokrasiye karşı olanlar, otoriterlikten yana olanlar var. Temel ayrım bu. Önce demokrasiyi hep birlikte inşa etmeliyiz, bu ortak payda üzerinde alacağımız yoldan sonraki görüş ayrılıkları nasıl olsa yoluna konur.

    Erdoğan’ın temel stratejisi Millet İttifakı’nı bölmek, İyi Parti’yi bu ittifaktan koparmak. CHP olarak söylemlerimizde ne Aleviliği, ne Sünniliği, ne de başka bir inancı öne çıkarıyoruz. Bu nokta bizim için çok önemli. Geçmişte cenaze namazına bile katılmama eğilimleri vardı. Şimdi elbette inanarak, isteyerek katılıyoruz. 
Evet, partimizin tabanında ’emekli öğretmen’ diye özetleyebileceğim bir kesim var, zaman zaman bize çok kızıyor, bize ders veriyor. Elbette onları da dinliyoruz. 
Bütün parti örgütlerimize diyoruz ki karşınızdakileri dinleyeceksiniz. Dinledikten sonra ilk cümleniz ‘haklısınız’ olacak. O zaman insanlar diyor ki, CHP beni dinledi, dinliyor. Haklı-haksız eleştirileri, insanların CHP hakkında ne düşündüklerini dinlememiz çok önemli. Bu vesile ile biz kendimizi anlatıyoruz. Elbette bize oy vermeleri şart değil. Ama CHP’yi anlatmak önemli. Bizim örgütlerimizde eleştirilere hemen cevap verme refleksi zaman zaman oluyor, diyorum ki, acele etmeyin, sabredin ve önce dinleyin.”

    DEVRAN FOTOĞRAFI ÇOK GÜZELDİ

    “İki fotoğraf oldu. İlk fotoğrafta teklif bizden gitti. Selvi Hanım’ın (Kılıçdaroğlu) daveti üzerine Başak Demirtaş ile kahve buluşması planlandı. Tesadüfen de Başak Hanım’ın doğum gününe rastladı. İkinci fotoğraf Selahattin Bey’in Devran kitabının sahneye konulması sırasında oldu. Başak Hanım ‘Selahattin Bey’in kitabı sahneye konacak, eşiniz katılmayı düşünür mü’ diye aradı. Biz de ‘niye olmasın’ dedik. Eşim de tesadüfen İstanbul’daydı, gitti ve kitabın sahneye konmasını Başak (Demirtaş), Canan (Kaftancıoğlu), Dilek (İmamoğlu) hanımlarla birlikte izledi. Bu fotoğrafa saldırılar oldu. Tabii şaşırmıyoruz bunlara, ama bu saldırıların hiçbir etkisi olmadı. İki fotoğraf da çok güzeldi. Kadınların birliğini, gücünü gösteren çok güzel fotoğraflardı.”

    “Erdoğan özellikle muhalif Kürtleri AK Parti’ye çekmeye çaba harcıyor. Ama işte bu fotoğraflar Doğu ve Güneydoğu bölgelerinde Kürt seçmenleri yanına çekme çabalarını aksatıyor. Dolayısıyla o güzel fotoğraflara saldırı çabaları, sonuç vermese de, bizi şaşırtmıyor.”

    “Biz o bölgelerde de çok sayıda Kürt kanaat önderiyle de görüştük. Bu görüşmeleri seçimlerden önce de yaptık, şimdi de sürdürüyoruz. Elbette Güneydoğu ve Doğu Anadolu’da muhafazakâr Kürt seçmenlerin oyunu ne kadar alabiliriz bilmiyorum, ama tabii ki görüşmelerimizi, onları dinlemeyi sürdürüyoruz. Yanı sıra Orta Anadolu’ya özellikle ağırlık vermemiz gerektiğini görüyoruz, o bölgede de yoğun çabalarımız, buluşmalarımız, toplantılarımız sürüyor.”

    “Bütçe konuşmamda da söyledim; Selahattin Demirtaş’ın tutukluluğunu da, seçilmiş belediyelere kayyım atamalarını da eleştirdim.”

    “Sayın Bahçeli’nin yaklaşımının, ekonomik göstergelerin kötüye gitmesiyle sıkıntıya düşen kesimlerin oylarının AKP’den MHP’ye yönelmesi şeklinde olduğunu düşünüyorum.”

    “Erdoğan ne yaparsa yapsın; sakin, dikkatli, özenli bir dil kullanacağız ve biz kazanacağız. AKP içinde de gidişattan rahatsız olan ciddi bir kesim var ve bunu bizim arkadaşlarımızla da zaman zaman paylaşıyorlar.” Canan Kaftancıoğlu: Ben o fotoğrafı dört kadın üzerinden okumuyorum. O fotoğrafın öncesinde “bir araya gelelim” kurgusu yoktu. Başak Hanım davet etmiş, ben de gittim, katılanları orada öğrendim. O fotoğraf, yaklaşık 20 yılda bağımsız lider eşi figürünün topluma unutturulmasına karşı da bir önemli bir anlam ifade ediyor. 

    “Milletvekili dokunulmazlıklarının kaldırılmasının anayasaya aykırı olduğunu biliyorduk. Ama Erdoğan’ın bu aykırılığı dinlemeyeceğini de biliyorduk, onun için biz de ‘Halka gidelim, halka anlatalım’ dedik. Ancak yüzde 51 ile o oylamayı aldılar. Eğer son yerel seçimlerde gösterdiğimiz başarıyı gösterseydik o oylamayı kazanamazlardı. Dokunulmazlıkların kaldırılması konusunda vatandaşların reddetmesi bize göre çok daha önemliydi, bu anlayışla hareket ettik.”

    “Kuzey Suriye’ye asker gönderilmesine ilişkin tezkereye ‘evet’ dieyeceğimizi İyi Parti, Saadet Partisi ve HDP’ye söyledik.”

    “Dışişleri Bakanı Sayın Mevlüt Çavuşoğlu’na ‘Suriye sınırından gelecek bir milyon kişiyi sınırda tutabilir misiniz’ dedim, yanıtı ‘Hiçbir güç tutamaz’ şeklinde oldu. Yeni göç dalgasının Türkiye için sorun yaratacağını bize söylediler. Biz eski dışişleri bakanları, büyükelçiler ve uluslararası politika uzmanlarıyla düzenli görüşmeler yapıp bilgi ve görüş alıyoruz. Bütün bu süreç 1998’de yapılan Adana Mutabakatı çerçevesinde yönetilebilirdi. Türkiye’ye sızmalara karşı etkin önlem alınabilirdi. Ancak öyle olmadı.”

    TÜRKİYE’NİN BAĞIMLILIĞI ARTIYOR

    “Türkiye’nin Rusya’ya bağımlılığı giderek artıyor. Biz bu konuda önemli bir çalışma yaptık. Elbette Rusya ile iyi-dengeli ilişkilerden yanayız. Ancak şu anda Rusya’ya doğalgazda bağımlıyız, nükleer santralı da onlara verdik ve enerji bağımlılığımız yüzde 60’a varan bir düzeye ulaştı, bunu yanlış buluyoruz.”

    KANAL İSTANBUL

    “Bana göre Kanal İstanbul’u yapamaz, hangi parayla yapacak? İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanımız Ekrem İmamoğlu, İstanbul’dan sorumlu. Kanal İstanbul kararı uygulanmaya başlanacak olursa ilk açıklamayı başkanımız yapacak. Bizim sivil toplumun önüne geçmememiz lazım. Bir sivil toplum hareketinin siyasi parti hareketine dönüşmesi daha geniş katılımı engelliyor. Kanal İstanbul’u bir parti sorunu hâline getirmek yanlış. Elbette bize danışan sivil toplum örgütlerine görüşlerimizi söylüyoruz, İstanbul Büyükşehir Belediyesi önemli çalışmalar, açıklamalar, başvurular yapıyor.”